خط مهندسی
مجله ی آنلاین مهندسی

مهندسی عمران؛ بررسی رشته تحصیلی و آینده شغلی مهندسی عمران

صفر تا صد مهندسی عمران چیست؟

2 232

در مقام یک مهندس عمران به عنوان شخصی که سال ها  در حوزه مرتبط با عمران در بازار کار ایران مشغول است، قصد دارم تا از اولین گام برای ورود به دنیای مهندسی عمران، از انتخاب رشته تا تحصیلات دانشگاهی و در نهایت اشتغال از تجریبات شخصی خودم با شما سخن بگویم.

با خط مهندسی همراه باشید تا به بررسی کامل رشته تحصیلی و شغلی مهندسی عمران بپردازیم.

مهندسان عمران

رشته مهندسی عمران جزء کدام یک از شاخه های مهندسی است؟

رشته مهندسی عمران یکی از شاخه‌های مهندسی است، که به طراحی، نگهداری و ساخت سازه‌های مصنوعی شامل جاده‌ها، پل‌ها، کانال‌ها، سدها وساختمان‌ها می‌پردازد.

از لحاظ قدمت، مهندسی عمران پس از مهندسی جنگ، دومین نظام مهندسی به‌شمار می‌آید و امروزه مهندسی عمران، حد واصل مهندسی نظامی و مهندسی غیرنظامی محسوب می‌گردد.

مهندسی محیط زیست، مهندسی ژئوتکنیک، ژئوفیزیک، ژئودزی، مهندسی حمل و نقل، علوم زمین،علوم جوی، مهندسی قانونی، مهندسی شهری، مهندسی هیدرولیک، علم مواد، مهندسی سازه‌های دریایی، مدیریت سواحل، نقشه‌برداری و مهندسی سازه از جمله شاخه‌های علمی هستند که به بهبود پروژه های مهندسی عمران کمک می کنند.

تاریخچه شکل گیری مهندسی عمران

هنگامی که انسان های اولیه برای شروع تمدن و زندگی روستانشینی خود، برای اولین بار به ساخت و ساز سرپناه روی آوردند تا از گرما، سرما، باران و … در امان بمانند یا برای عبور از عرض یک رودخانه یک تنه درخت را روی آن قرار دادند و به فکر توسعه حمل و نقل زمینی و دریایی افتادند، احتمالا مهندسی عمران شروع به شکل گیری کرد.

قدیم مهندسان عمران

با گذر زمان مهندسی عمران به یکی از رشته های مهندسی تبدیل شد. با این حال کارشناسان معتقدند که آغاز فعالیت‌های مهندسی عمران احتمالاً بین ۴ هزار تا ۲ هزار سال پیش از میلاد مسیح و در مصر باستان و میان‌رودان بوده‌ است.

مهندسی عمران یکی از معدود رشته هایی است که هم پای انسان های نخستین تا به امروز رشد کرده است.

چرا رشته مهندسی عمران را انتخاب کنیم؟

احتمالا برای بسیاری از ما پیش آمده است که هنگام عبور از یک خیابان چشممان بر یک سازه عظیم و بلندمرتبه افتاده و در ذهنمان سوالاتی شکل گرفته باشد که این سازه چگونه در برابر زلزله مقاومت خواهد کرد؟ چگونه در برابر سیل و باد و باران مقاومت میکند؟
چطور به این بلندی ساخته شده است؟ از چه مصالحی در ساخت آن استفاده شده است و …

نگاه به سازه

تمامی این سوالات و حتی فراتر از آن در مهندسی عمران به شما پاسخ داده خواهد شد.

اما تنها به دنبال جواب این سوال ها گشتن برای انتخاب رشته مهندسی عمران کافی نیست.

اگر به دنبال جایگاه اجتماعی،تحصیلی و سقف درآمدی بالاتر هستید با خط مهندسی همراه باشید تا شما را با تمامی این ویژگی ها آشنا کنیم.

برای موفقیت در مهندسی عمران چه ویژگی هایی لازم است؟

پیش از هر چیز باید بدانید که روحیات مناسب برای تبدیل شدن به یک مهندس عمران را دارا هستید یا خیر؟ چه ویژگی هایی را در خود می بینید که می تواند شما را به یک مهندس عمران فوق العاده تبدیل کند؟ آیا قدرت جسمی و فکریتان به حدی هست که بتوانید با شرایط محیط کار عمرانی کنار بیایید یا خیر؟

ویژگی های روحی یک مهندس عمران

با توجه به متفاوت بودن محل کار در پروژه های عمرانی ممکن است با شرایط زیر مواجه شوید:

  • وجود سر و صدای ناشی از پروژه در حال ساخت
  • گرد و خاک موجود در هوا به دلیل عملیات عمرانی در حال اجرا
  • حوادث های غیر منتظره در محیط کار
  • وجود تنش و استرس بالا به دلیل پیشبرد پروژه در زمان مناسب
  • و بسیاری موارد غیرقابل پیش بینی دیگر
اگر شما هم تجربه کار در یک پروژه عمرانی را دارید، تجریبات خود را نسبت به ویژگی های روحی مورد نیاز با خط مهندسی به اشتراک بگذارید.

پس باتوجه به شرایط خاص و متفاوت پروژه های عمرانی به شما پیشنهاد میکنم که حتما ویژگی های شخصیتی و روحی خود را در نظر بگیرید. آیا می توانید در چنین محیط هایی کار کنید؟

ویژگی های فکری یک مهندس عمران

مهندسان عمران در هر زمینه ای خلاق و ایده پرداز باشند تا بتوانند از پس موانع و مشکلاتی که بر سر راهشان قرار میگرد بر بیایند.

ذهن مهندسی

علاوه بر ویژگی های فوق مهندسان عمران باید موارد زیر را نیز دارا باشند:

  • قدرت حل مسائل پیچیده ریاضی
  • توانایی تحلیل داده های زیاد
  • توانایی بالا در علم مهندسی
  • دانش کامل ضوابط و مقررات ملی ساختمان
  • دانش کامل به ضوابط طراحی و محاسبات

ویژگی های جسمی یک مهندس عمران

با توجه به شرایط کاری خاص در پروژه های عمرانی که حجم کاری و ساعت حضور در محل کار بالایی را می طلبد و فشار کاری زیادی نیز بر افراد پروژه تحمیل می شود بهتر است از توان و قدرت جسمانی بالایی برخودار باشید.

ویژگی جسمی مهندس عمران

پیش از انتخاب رشته مهندسی عمران چه چیزهایی را لازم است بدانیم؟

پیش از انتخاب رشته مهندسی عمران لازم است بدانید شغلی که قرار است در آن مشغول به کار شوید جز کدام یک از مشاغل کاری محسوب میشود و آیا پذیرای این سبک از شغل هستید یا خیر؟

نوع شغل

شغل فصلی

شغلی است که فرد شاغل برای مدتی محدود مشغول به کار میشود و قراردادی یک الی شش ماهه بین کارمند و کارفرما منعقد شده و پس از پایان کار باید به فکر شغل و محل کار جدید باشد.

بر اساس تازه ترین آمار اعلام شده، متاثر از شرایط اقتصادی ۱۰ گروه شغلی در بازار کار ایران با بیشترین خطر ریزش مواجهند که در این میان، مشاغل فصلی مرتبط با حوزه ساخت و ساز، فعالیت‌های خدماتی و بخش کشاورزی بیشترین آمار بیکاری‌های مداوم و طولانی مدت را به خود اختصاص داده‌اند.

شغل دائم

شغلی است که فرد شاغل برای مدت طولانی استخدام میشود و معمولا قرارداد بین کارمند و کارفرما سالیانه منعقد شده و  فرد کمتر نگرانی بیکار شدن را دارد.

البته هر چند  که تعدادی از مهندسان در برخی شرکت ها و سازمان ها با قراردادهای سالیانه مشغول به کار هستند و نسبتاً از شغل دایمی تری از نظر قانون وزارت کار جمهوری اسلامی برخوردار هستند اما با توجه به شرایط اقتصادی این روزها هیچ امیدی به روند رو به رشد این شرکت ها نیست و معمولا قدرت نگه داری نیرو را نداشته و اقدام به تعدیل نیرو میکنند.

باتوجه به نوع قراردادهایی که با اکثر مهندسان عمران در پروژه های عملیاتی یا در حال احداث بسته می شود، اکثر آن ها از نظر قانون کار جمهوری اسلامی ایران دارای شغل فصلی هستند و پس از پایان پروژه باید به فکر شغلی جدید باشند.

• برای مهندس عمران شدن، در دبیرستان چه بخوانیم؟

پس از مطالعه کامل این مقاله و اطمینان از اینکه ویژگی های روحی، فکری و جسمی یک مهندس عمران را دارا هستید،

میتوانید رشته دبیرستانی مناسب که منجر به تحصیل رشته عمران در مقطع دانشگاهی میشود را انتخاب کنید.

انتخاب رشته ریاضی

۱. رشته ی عمران در هنرستان

در این صورت نیاز به گذراندن پیش دانشگاهی در مقطع دبیرستانی نیست و پس از کنکور به صورت ناپیوسته مجاز به تحصیل هستید و پس گذراندن کاردانی برای ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی باید مجدداً در کنکور شرکت کنید.

۲. رشته ریاضی و فیزیک

با انتخاب این رشته در این صورت نیاز به گذراندن پیش دانشگاهی در مقطع دبیرستانی است و پس از کنکور  میتوانید:

۱.به صورت پیوسته در مقطع کارشناسی تحصیل کنید.

۲.به صورت ناپیوسته تحصیل کنید و پس گذراندن کاردانی برای ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی باید مجدداً در کنکور شرکت کنید.

 گرایش های مهندسی عمران

پس از کنکور در هنگام انتخاب رشته، گرایش مورد علاقه خود را انتخاب کنید زیرا بر مسیر شغلی و ادامه تحصیل در مقطع ارشد شما تاثیر میگذارد.

انتخاب رشته

کاردانی فنی عمران – روسازی راه
کاردانی فنی عمران – زیر سازی راه
کاردانی ماشین آلات
کاردانی حمل و نقل
کاردانی فنی عمران – پل سازی و ابنیه فنی
کاردان فنی عمران – نقشه برداری
کاردانی فنی عمران – ساختمانهای بتنی
کاردانی فنی عمران – عمران روستایی
کاردان فنی عمران – کارهای عمومی ساختمان
کاردانی فنی عمران – آب
کاردانی علمی کاربردی عمران – ساختمانهای آبی
کاردانی علمی کاربردی عمران – آب و فاضلاب
کاردانی فنی عمران – بهره برداری از منابع آب
کاردانی فنی عمران – آب شناسی
کاردانی فنی عمران – راه سازی
کاردانی فنی عمران – تاسیسات حرارت نیروگاه
معلم فنی عمران – کارهای عمومی ساختمان

مهندسی عمران – عمران
مهندسی عمران – نقشه بردار ی
مهندسی عمران – آب
مهندسی بهره برداری راه آهن
مهندسی خط و ابنیه راه آهن
مهندسی جریه راه آهن
مهندسی علمی کاربردی عمران – تاسیسات آبی
دبیرفنی عمران
تربیت دبیر فنی عمران
دبیر فنی عمران ساختمان

مدیریت ساخت
سازه
زلزله
خاک و پی
حمل و نقل
راه و ترابری
سازه دریایی و سازه هیدرولیکی
آب
مهندسی محیط زیست

کدام دانشگاه برای تحصیل در رشته مهندسی عمران بهتر است؟

با توجه به رتبه ی کسب شده در کنکور، بهتر است پیش از انتخاب دانشگاه مورد نظر برای تحصیل در ایران با ویژگی ها،نقاط قوت و ضعف هر یک از دانشگاه های موجود آشنا شوید.

دانشگاه

۱.دانشگاه های دولتی (روزانه)

هزینه تحصیل در این دانشگاه ها رایگان است در این دوره به دلیل بورس تحصیلی و معافیت از پرداخت هزینه متقاضیان بیشتری دارد و به طبع رقابت برای قبولی در این دوره سخت‌تر است.

محصلان در این دوره متعهد می‌شوند به ازای تحصیل رایگان پس از پایان تحصیل در کشور مشغول به کار شوند. مدت زمان این تعهد بسته به منطقه تحصیلی دانشجو متفاوت است، بدین گونه که برای دانشجویان منطقه یک کشور به ازای هر ترم، شش ماه کار و برای منطقه دو به ازای هر ترم، یکسال کار در تعریف شده است.

دریافت دانشنامه و زیرنمرات اصلی تنها با انجام این تعهد یا پرداخت هزینه تحصیلی به صورت یکجا در پایان تحصیل امکان پذیر می‌باشد.

دانشگاه تهران

دانشگاه‌هایی که مجری رشته‌های روزانه می‌باشند معمولأ امکانات رفاهی مناسبی نظیرخوابگاه‌های تحت نظر دانشگاه، وام دانشجویی، کار دانشجویی و غیره را برای رفاه دانشجویان فراهم میاورند. ساعات تشکیل کلاس‌ها به صورت معمول از صبح تا عصر می‌باشد و دانشجو موظف است بر اساس واحدهای درسی انتخابی و ساعات مقرر شده به طور تمام وقت در دانشگاه حضور یابد.

پس از قبولی در دوره روزانه امکان انصراف وجود ندارد. در صورت انصراف از دانشگاه، شما از شرکت در کنکور سال بعد محروم خواهید شد.

۲.دانشگاه های دولتی (شبانه)

برای تحصیل در این دانشگاه ها باید مقداری شهریه پرداخت کنید. اما تمامی امکانات و مزیت های دوره روزانه نیز شامل دانشجویان دوره شبانه می شود.

جالب است بدانید که دانشگاه های صنعتی شریف، تهران، صنعتی امیرکبیر، شیراز و صنعتی اصفهان رتبه های اول تا پنجم را در مهندسی عمران و سازه  را به خود اختصاص داده اند.

۳.دانشگاه های غیرانتفاعی

دانشگاه های غیر انتفاعی زیر نظر دانشگاه های دولتی هستند و برای تحصیل باید هزینه پرداخت کنید اما میزان شهریه این دانشگاه ها به نسبت دانشگاه های آزاد بسیار کمتر است و پس از پایان تحصیل مهر مدرک توسط دانشگاه دولتی ای که دانشگاه زیر نظر آن بوده است زده میشود.

دانشگاه غیر انتفاعی

در برخی موارد دانشگاه های غیرانتفاعی امکانات آموزشی و تحصیلی خوبی دارند. اما در مجموع وضعیت امکانات آموزشی و خدماتی آن پایین تر از سطح دانشگاه آزاد و سراسری است.

برخی از دانشگاه های غیرانتفاعی خوابگاه و سایر امکانات را نیز در اختیار دانشجویان قرار می دهند که اکثر این خوابگاه ها، به صورت خودگردان اداره می شوند و هزینه های نسبتاً بالایی دارند. به همین خاطر اکثر دانشجویان دانشگاه غیرانتفاعی و خصوصی را افراد بومی و ساکنان شهرهای نزدیک تشکیل می دهند.

۴.دانشگاه های علمی و کاربردی

کنکور دانشگاه های علمی و کاربردی جدا از کنکور سراسری برگذار میشود و برای تحصیل باید هزینه پرداخت کنید اما میزان شهریه این دانشگاه ها به نسبت دانشگاه های آزاد بسیار کمتر است.

دانشگاه علمی کاربردی

مدرک دانشگاه‌های علمی و کاربردی مورد تأیید وزارت علوم بوده و پای مدرک دانشگاهی فارغ‌التحصیلان مهر وزارت علوم می‌خورد؛ بنابراین متقاضیان این دانشگاه‌ها رو به افزایش است. در دانشگاه علمی کاربردی نیز مثل سایر دانشگاه ها، دانشگاه خوب و بد وجود دارد. اما واقعیت این است که میانگین کیفی دانشگاه علمی کاربردی از دانشگاه های دولتی (و تا حدودی دانشگاه آزاد) پایین تر است.

۵.دانشگاه های پیام نور

آموزش در دانشگاه پیام نور مبتنی بر نظام آموزشی از را دور(نیمه حضوری، الکترونیکی و …) است و دانشگاه با بهره گیری از فناوری های آموزشی کلاسهای آموزشی خود را در قالب ساعات محدودتری نسبت به ساعات کلاسهای درس سنتی درسایر دانشگاه ها برنامه ریزی و ارائه می نماید.دانشگاه پیام نور

البته طبق ضوابط آموزشی دانشگاه حضور دانشجویان درکلاسهای دروس تئوری اختیاری بوده و فقط شرکت در کلاسهای عملی الزامی است.برای تحصیل باید هزینه پرداخت کنید اما میزان شهریه این دانشگاه ها به نسبت دانشگاه های آزاد بسیار کمتر است و کنکور این دانشگاه جدا از کنکور سراسری برگذار میشود.

۵.دانشگاه های آزاد

کنکور این دانشگاه جدا از کنکور سراسری برگذار میشود و برای تحصیل باید هزینه بسیار بالایی پرداخت کنید .

دانشگاه آزاد
free-university

دانشگاه های آزاد از منظر تولید علم و امکانات رفاهی در جایگاه بالایی قرار دارند و گفته میشود که این مجموعه به داوطلبان اطمینان می دهد تمام آنچه که از یک دانشگاه انتظار می رود را به خوبی فراهم میکند.

اگر شما هم تجربه تحصیل در هر یک از دانشگاه های فوق را دارید، تجریبات خود را با خط مهندسی به اشتراک بگذارید.

دروس رشته مهندسی عمران در مقطع کارشناسی چیست؟

در دوران تحصیلات دانشگاهی در مقطع کارشناسی تعدادی دروس تخصصی و دروس عمومی را باید سپری کنید بسته به چارت دروس دانشگاهی  و گرایش تحصیلی ممکن است موارد ذیل متغییر باشد.

معارف اسلامی ۱
معارف اسلامی ۲
انقلاب اسلامی و ریشه های آن
اخلاق و تربیت اسلامی
متون اسلامی
تاریخ اسلام
فارسی عمومی
انگلیسی عمومی
اندیشه اسلامی ۱
اندیشه اسلامی ۲
انسان در اسلام
حقوق اجتماعی و سیاسی در اسلام
فلسفه اخلاق
آئین زندگی
عرفان عملی در اسلام
انقلاب اسلامی ایران
آشنایی با قانون اساسی
اندیشه سیاسی امام خمینی
تاریخ تحلیلی صدر اسلام
تاریخ امامت
تفسیر موضوعی قرآن
تفسیر موضوعی نهج البلاغه
تربیت بدنی ۱
تربیت بدنی ۲

مهندس محیط زیست
برنامه نویسی کامپیوتر مهندسی
تحلیل عددی
معادلات دیفرانسیل
ریاضیات عمومی۱
ریاضیات عمومی۲
آمار و احتمال مهندسی
فیزیک ۱ مهندسی
فیزیک ۲ مهندسی
آزمایشگاه فیزیک ۱ مهندسی

رسم فنی و نقشه کشی ساختمان
نقشه برداری
عملیات نقشه برداری
مصالح ساختمانی و آزمایشگاه
تکنولوژی بتن
آزمایشگاه تکنولوژی بتن
اصول و مبانی معماری و شهرسازی
استاتیک
دینامیک
مقاومت مصالح ۱
آزمایشگاه مقاومت مصالح
تحلیل سازه ۱
زمین شناسی مهندسی
آزمایشگاه زمین شناسی
مکانیک خاک
آزمایشگاه مکانیک خاک
مکانیک سیالات ۱
هیدرولوژی مهندسی
هیدرولیک
آزمایشگاه هیدرولیک

متره و برآورد و پروژه
پروژه مهندسی عمران ۱
تحلیل سازه ۲
سازه های بتن آرمه ۱
سازه های بتن آرمه ۲
پروژه سازه های بتن آرمه
سازه های فولادی ۱
سازه های فولادی ۲
پروژه سازه های فولادی
مهندسی پی
روش های اجرایی ساختمان
راهسازی
پروژه راهسازی
روسازی راه
کارآموزی ۱
مهندسی زلزله

مهندسی آب و فاظلاب و پروژه
بناهای آبی
اصول مدیریت ساخت
مقاومت مصالح ۲
دینامیک سازه ها

طراحی معماری
ترمیم ساختمان ها
اصول تصفیه آب و فاضلاب
اختیاری خاک- مکانیک سنگ
سدهای خاکی
سازه های خاکی
اختیاری سازه – تحلیل ماتریسی سازه ها
اقتصاد مهندسی
مکانیک خاک ۲
مهندسی پی ۲
ریاضیات مهندسی
بارگذاری

جایگاه های شغلی مهندسی عمران و نرم افزارهای مرتبط

در دوران تحصیلات دانشگاهی و پیش از آن جایگاه های شغلی را شناخته و سپس انتخاب کنید که در چه جایگاه شغلی مهندسی عمران میخواهید مشغول به کار شوید که به تناسب در دوران تحصیل، خود را برای شغل مورد نظر از نظر علمی و مهارت های نرم افرازی آماده کنید.جایگاه شغلی

برای موفقیت در هر جایگاه شغلی یادگیری زبان انگلیسی را فراموش نکنید.

کارشناس دفتر فنی

کسی است که زیر نظر سرپرست دفتر فنی وظیفه انجام تمامی و یا به طور تخصصی بخشی از امور مربوط به دفتر فنی را به عهده دارد.

نرم افزار اتوکد

تخصص های مورد نیاز کارشناس دفتر فنی

تهیه صورت وضعیت که باید به فهرست بها و نرم افزار تهیه صورت وضعیت مثل taksa تسلط کامل داشته باشید.

تهیه متره و برآورد و نقشه های اجرایی باید به نرم افزارهای نقشه کشی مثل Auto Cad تسلط کامل داشته باشید.

صورت مجلس نویسی باید توانایی برداشت کارهای انجام شده از محل احداث را داشته باشید.

صورت جلسه نویسی باید به اصول صحیح صورت جلسه نویسی مسلط باشید.

افرادی که تازه فارغ التحصیل میشوند و تجربیات کمتری دارند میتوانند در این زمینه مشغول به کار شوند و به مرور تجربه کسب کنند.


سرپرست دفتر فنی

کسی است که وظیفه نظارت و مدیریت کارشناسان فنی را بعهده دارد و به کلیه امور دفتر فنی که در مورد بالا ذکر شد تسلط بالایی دارند.

این جایگاه شغلی مناسب افراد با تجربه بالا میباشد.


مهندس راه

کسی است که در زمینه راهسازی تخصص دارد و امور مربوطه را انجام میدهد و باید به کلیه نرم افزارهای طراحی راه مانند Civil 3d تسلط داشته باشد.نرم افزار سیویل تری دیپس از کسب تجربیات ابتدایی در کار مرتبت با این شاخه میتوانید در این زمینه مشغول به کار شوید.


ناظر

کسی است که وظیفه نظارت بر نقشه ها و اجرای پیمانکار را داردو از علم اجرایی بالایی برخوردار است.برای فعالیت در این شاخه باید پروانه اشتغال نظارت از سازمان نظام مهندسی اخذ گردد.


کارشناس آب و فاضلاب

کسی است که در زمینه آب و فاضلاب تخصص دارد و امور مربوطه را انجام میدهد و باید به نرم افزارهایی مربوط به طراحی پمپ ها و کانال ها و محاسبات افت فشار و … تسلط کامل داشته  باشد.نرم افزار آب و فاضلاب

با مشغول شدن در کار مرتبت با این حوزه و کسب تجربیات کافی میتوانید در این زمینه مشغول به کار شوید.


مدیر پروژه

کسی است که وظیفه مدیریت کل سایت در حال احداث را بعهده دارد و علم مدیریتی و اجرایی بالایی دارد.داشتن این جایگاه شغلی مستلزم داشتن سال ها تجربه در زمینه رشته مهندسی عمران میباشد.


طراح سازه

کسی است که وظیفه طراحی نقشه های سازه ای و … به عهده دارد.برای این جایگاه شغلی باید از تجربیات بلایی برخوردار بوده و باید به کلیه نرم افزارهای طراحی و اصول طراحی تسلط کامل داشته و نیز پروانه اشتغال مهندسی طراحی از سازمان نظام مهندسی را دارا باشید.نرم افزار طراحی

طراحی سازه به نرم افزارهای طراحی مانند Tekla و نرم افزارهای محاسباتی مثل Safe & Etabs باید تسلط داشته باشید.

مهندس طراح سازه و مهندس محاسبات سازه ای زیر نظر طراح سازه مشغول به فعالیت میشوند که در این جایگاه های شغلی افراد با تجربه کم هم میتوانند مشغول به کار شده و به مرور تجربیات بالایی کسب کنند.

پس اتمام طراحی نقشه ای اولیه سازه توسط مهندس مشاور در نرم افزار Auto Cad تهیه میشود.


رئیس کارگاه

کسی است که زیر نظر مدیر پروژه وظیفه مدیریت کل سایت در حال احداث را به عهده دارد.برای داشتن این جایگاه شغلی باید سال ها تجربه در زمینه رشته مهندسی عمران دارا باشید.


مهندس اجرا

کسی است که باید به روند اجرای کاری کارگران نظارت کند و باید علم اجرایی و نقشه خوانی بالایی داشته باشد.مهندس اجرایی


کارشناس ژئوتکنیک

کسی است که مقاومت خاک محل را میسنجد تا مشخص بشود فونداسیون(پی) با چه شرایطی احداث بشود که خاک مقاومت کافی را داشته باشد.برای فعالیت در این زمینه باید اطلاعات خاک و پی بالایی داشته باشید.


کارشناس کنترل پروژه

کسی است که زمان و منابع مالی و فیزیکی پروژه را پیش بینی میکند و به نرم افزارهایی همچون MSP و Primavera تسلط کامل دارد.نرم افزار ام اس پی
در این زمینه علاوه بر مهندسان صنایع، مهندسان عمران هم میتوانند فعالیت داشته باشند.افراد با تجربه کم میتوانند در این زمینه فعالیت کنند و به مرور تجربیات بالایی کسب کنند.

لازم است برای کلیه جایگاه های شغلی مهندسی عمران به Office تسلط کامل داشته باشید.

ویژگی لازم مهندس عمران با توجه به تفاوت محیط کار اداری و اجرایی

مهندسان عمران باتوجه به جایگاه شغلیشان به صورت کار در محیط اداری و یا در محیط در حال احداث پروژه با کار درگیر میشوند.

۱.غیر مستقیم (ادرای یا طراحی)

این دسته از مهندسان عمران کسانی هستند که کارهای محاسباتی، طراحی و مدیریتی سازه را انجام میدهند و دورا دور پیشرفت پروژه و فعالیت هایی که انجام میشود را رصد میکنند.مهندس خسته از کار

۱. علم مهندسی عمران و ریاضی بالایی دارند.
۲. علم نرم افزاریشان در زمینه مهندسی عمران بالاست.
۳. توانایی تحلیل و بررسی مسائل پیچیده را دارند.
۴. تحمل ساعت ها پشت کامپیوتر نشستن را دارند.
۵. تحمل ساعت ها فکر کردن راجع به حل مسئله را دارند.
۶. قدرت تصمیم گیری بالایی دارند و درست ترین راه را همیشه انتخاب میکنند، وقتی به مسائل پیچیده برخورد میکنند.
۷. اگه محیط کاریشان داخل فضایی باشد که شرایط مناسب نباشد (مثل کانکس های مستقر در داخل فضای در حال احداث)قدرت تحمل سرما و گرما و نور کم و سر و صدای محیط کار را دارند.
۸. قدرت مدیریت و برنامه ریزی دارند.
۹. قدرت مطالعه و بررسی دارند که وقتی به سوال یا مشکلی بر میخورند آنقدر دنبال راه حل میگردند تا جوابش را پیدا کنند.
۱۰. گاهی وقتها بخاطر دور بودن محیط کار از منزلشان مجبور به رفت و آمدهای طولانی یا حتی ماندن در شهرهای دیگر هستند، بنابراین قدرت تحمل دوری از خانه و خانواده را برای روزها و ماه ها و یا حتی سال ها را دارند.
۱۱. فن بیان و روابط اجتماعی بالایی دارند و باید قدرت متقاعد کردن و توضیح دادن اینکه چرا این روش محاسباتی را انتخاب کردند به مدیر را داشته باشند.
۱۲. قدرت دوباره از نو شروع کردن را دارند زیرا خیلی وقتها پس از ساعت ها کار طولانی و خسته کننده ممکن است کارفرما با یک ایراد کوچک از آنها بخواهد که از اول محاسبات را به روش جدید انجام دهند.
۱۳. قدرت شرکت در کارهای گروهی را دارند تا بتوانند داخل جلسات گروهی شرکت و مشارکت داشته باشند.

۲.مستقیم(عملیاتی یا اجرایی)

این دسته از مهندسان عمران کسانی هستند که داخل محیط در حال ساخت کار میکنند و مستقیما با کارگرها برخورد دارند.نظارت بر اجرا

۱.قدرت نقشه خوانی بالایی دارند.
۲.قدرت ساعت ها سر پا ایستادن را دارند.
۳. به دلیل حجم کاری بالا می توانند ساعت ها گرسنگی را تحمل کنند.
۴. محیط کاریشان داخل فضای در حال احداث است، پس قدرت تحمل سرما و گرما و نور کم و سر و صدای محیط کار را دارند.
۵. فن بیان و روابط اجتماعی بالایی دارند و باید بتوانند کارگران را متقاعد کنند و روش اجرا را به آنها توضیح بدهند.
۶. مداوم باید با بخش مستقیم در ارتباط باشند تا مانع از ایجاد مشکلات احتمالی بشوند.
۷. قدرت ساعت ها بی خوابی به دلیل کار در شب و یا صبح زود را دارند.
۸. علم اجرایی بالایی دارند و میدانند که بین طرح و اجرا تفاوت زیادی هست و چطور هنرمندانه طرح را در واقعیت به اجرا در بیاورند.
۹. گاهی وقتها بخاطر دور بودن محیط کار از منزل مجبور به رفت و آمدهای طولانی یا حتی ماندن در شهرهای دیگر هستند، بنابراین قدرت تحمل دوری از خانه و خانواده را برای روزها و ماه ها و یا حتی سال ها را دارند.
۱۰. قدرت دوباره از نو شروع کردن را دارند چون خیلی وقتها پس از ساعت ها کار طولانی و خسته کننده ممکن است کارفرما با یک ایراد کوچک از آنها بخواهد که کار را تخریب و از دوباره اجرا کنند.

البته برخی از مهندسین عمران، بعد از تحصیل به تدریس روی می آورند.

اشتغال و درآمد در رشته مهندسی عمران

در ایران آمار دقیقی از میزان اشتغال مهندسان عمران در دسترس نمی باشد ولی طبق مصاحبه های انجام شده با شاغلین این حوزه و اخبار و تحلیل های موجود بازار کار مهندسین عمران به نسبت سایر مشاغل شرایط بهتری دارد و به تناسب میزان بودجه عمرانی دولت تغییر می کند.اشتغال مهندس عمران

البته موضوع قابل توجه در مورد وضعیت اشتغال و استخدام فارغ التحصیلان مهندسی عمران همچون سایر فارغ التحصیلان دانشگاهی، عدم تناسب تقاضای بازار کار با تعداد فارغ التحصیلان دانشگاهی می باشد. موضوعی که در چند سال اخیر اغلب دانش آموختگان از آن رنج می برند و در بسیاری از مواقع مجبور می شوند در حوزه ای خارج از تخصص خود اقدام به کار نمایند.

بنابراین وضعیت اشتغال مهندسی عمران در ایران همراه تابعی از قوانین و مقررات دولتی و همچنین بودجه عمرانی دولت در هر سال می باشد و از آنجا که بخش خصوصی نیز تابع قوانین و بودجه دولتی رشد و افول می کند، هر گونه تغییر در آن باعث افزایش و یا کاهش تقاضای نیروی کار در بازار نیروی انسانی خواهد شد.

وضعیت آگهی های استخدام در ایران چگونه است؟

بعد از پایان تحصیلات از طریق روزنامه به دنبال شغل مناسب خواهید گشت، به احتمال زیاد با حجم زیادی آگهی رتبه بندی در ستون مهندسی عمران برخورد میکنید و برایتان سوال پیش می آید که:

رتبه بندی چیست؟

تعدادی از دفاتر مهندسی برای افزایش گرید شرکتشان بدون استخدام نیرو ترجیح میدهند با مدرک شما کار کنند و در ازای آن مبلغ جزئی بپردازند.پیشرفت شغلی

با مشاهده آگهی های رتبه بندی نا امید نشوید و بدانید که نابرده رنج گنج میسر نمیشود.

پس از پایان تحصیلات دانشگاهی مهندسی عمران،چگونه استخدام شویم؟

از کارآموزی شروع به کار کنید و توقع حقوق بالا را از ابتدای کار نداشته باشید.استخدام

باید بدانید که در دنیای کار بهای دو چیز را میپردازند:

۱.توان بازوی شما

۲.توان ذهن و تجربه شما

در جایگاه یک مهندس عمران،جزء دسته دوم محسوب میشوید پس تا یاد نگیرید و با ذهنتان خلق نکنید، دست مزدی هم دریافت نخواهید کرد.

این جمله را به خاطر بسپاردید: تکرار تکرار معجزه

بدانید که بین دنیای کار و دانشگاه تفاوت های بسیاری وجود دارد.

بعد از مشغول شدن مطمئن باشید که با اصطلاحات و واژه ها و فوت و فن های جدید مواجه میشوید که ممکن است یک بار هم در محیط دانشگاه با آن کلمات مواجه نشده اید.

اما از سوال کردن نترسید و بدانید همه مهندسان عمران روزی در جایگاه شما قرار گرفته اند، پس حتی اگر فراموش کردید باز هم بپرسید و
برای یادگیری صبور باشید.

با گذر زمان،کسب تجربیات بیشتر و توانا تر شدن، نتیجه صبرتان را خواهید دید.
و اینجاست که دیگر منتظر نخواهید ماند که برای شما سقف حقوق تعیین کنند،این شمایید که میزان دریافتیتان را تعیین خواهید کرد.

وضعیت تحصیلی و استخدامی مهندسی عمران در خارج از کشور

ادامه تحصیل در رشته ی مهندسی عمران در خارج از کشور طرفداران زیادی دارد. رشته ی مهندسی عمران پس از رشته ی مهندسی نظامی، قدیمی ترین رشته ی تحصیلی بوده که به طور کلی بسیاری از افرادی که در رشته ی مندسی تحصیل می کنند به این گرایش روی می آورند.سازه خارج از ایران

در این بین افراد متقاضی و خواهان تحصیل مهندسی عمران در خارج از کشور نیز زیاد می باشند. مهندسی عمران در خارج از کشور، فقط یک مدرک تحصیلی نمی باشد؛ چرا که در اکثر کشورها، مهندسان عمران را به عنوان نیرویی فعال در زمینه های مختلف پیمان کاری و  دیگر مسائل می دانند.

برای تحصیل در رشته ی مهندسی عمران در خارج از کشور و در کشوری همانند کانادا نیازمند مدارک تحصیلی خاصی می باشید.

در مقطع لیسانس شما می بایست دارای مدارکی همانند ارائه ی مدرک دیپلم و پیش دانشگاهی، گذراندن دروسی مانند ریاضی، فیزیک، شیمی و.. به عنوان دروس پیش نیاز که می بایست در این زمینه نمره ی مورد نظر دانشگاه را کسب نمایید.

در صورت تحصیل در مقطع فوق لیسانس مدارک مورد نیاز شما تنها ارائه ی مدرک لیسانس با معدل مورد نظر دانشگاه می باشد.

برای تحصیل در رشته  ی دکتری شما می بایست دارای مدرک ارشد با معدل مورد نیاز باشید.

علاوه بر مدارک گفته شده شما برای تحصیل مهندسی عمران در خارج از کشور و به خصوص در کشوری مثل کشور کانادا، نیازمند مدرک زبان بوده و باید این مدرک را با نمره ی ۵ یا ۶ دارا باشید.

بازار کار این رشته در کشور کانادا به صورتی است که شما در ابتدا پس از اخذ مدرک به عنوان تازه کار زیر نظر مربی مشغول به کار می شوید و پس از آن به صورت مستقل کار می کنید.

ادامه تحصیل در رشته ی مهندسی عمران در خارج از کشور و در کشوری همانند آمریکا دارای بحران های زیادی می باشد که نیازمند توجه و دقت فراوان است اما افرادی که در این کشور و در این رشته تحصیل می کنند با بازار کار خوبی مواجه می باشند.

کشور آمریکا دارای هزاران شغل برای افرادی است که قصد تحصیل مهندسی عمران در امریکا را دارند. میانگین درآمد سالیانه ی یک مهندس، در کشور آمریکا در حدود ۷۷٫۵۶۰ دلار می باشد. این موضوع می تواند بیان کننده ی  این نکته باشد که بیشترین مبلغ درامد در امریکا مربوط به مهندسان این رشته است.

مهندسین عمران در کشور استرالیا به کار های گوناگونی مشغول می شوند که این کار ها و مشاغل برای افراد فارق التحصیل برای این رشته می تواند سازماندهی یک پروژه ی ساختمانی باشد.

مهندسی عمران در کشور استرالیا با در امدی بسیار عالی همراه می باشد. به این صورت که یک مهندس تازه کار در حدود ۶۲۰۰۰ دلار در سال و یک مهندس عمران حرفه ای و کار بلد در حدود ۱۰۸۰۰۰ دلار در طول سال در امد دارد. به طور کلی باید توجه داشت این مبالغ با توجه به سابقه کار و میزان تحصیلات متفاوت است.

سایر کشور های مناسب برای این رشته شامل کشور های آلمان، ایتالیا و… می باشد.

اشتغال در کدام دستگاه از پروژه عمرانی بهتر است؟

با توجه به جایگاه شغلی انتخابی و مهارت های فرا گرفته در دوران تحصیل، انتخاب کنید که در کدام یک از دستگاه ها مشغول به کار شوید.تابلو معرفی سازندگان

کارفرما

شخص یا سازمانی است که قصد اجرای یک پروژه عمرانی را دارد و وظیفه اجرای پروژه را به مشاور میسپارد.


مشاور

شخص یا سازمانی است که وظیفه طراحی اولیه پروژه را به عهده میگیرد و حاصل محاسبات و طراحی های خود را تحویل مجری میدهد.
مجری یا پیمانکار کل: شخص یا سازمانی که وظیفه اجرای پروژه را به بعهده میگیرد.


پیمانکار جزء

شخص یا سازمانی است که زیر نظر پیمانکار کل بخشی از پروژه را به اجرا در میاورد.


نظارت

شخص یا سازمانی است که وظیفه نظارت بر طرح ها و عملیات اجرایی مجری را به عهده دارد.


سازمان های دیگری هم مثل شهرداری و … در اجرای پروژه نقش دارند که سازمان های بالا به نحوی با آن ها سر و کار دارند.

برای پیشرفت شغلی،چگونه پروانه اشتغال نظام مهندسی دریافت کنیم؟

بعد از گذشت چندین سال از اخذ مدرک مهندسی و تجربیات کاری می توانید از طریق سازمان نظام مهندسی شهری که در آن سکونت دارید با شرکت در آزمون نظام مهندسی و پس از قبولی، پروانه اشتغال به کار مهندسی نظام مهندسی مورد نظرتان را دریافت کنید.پیشرفت شغلی

برای فعالیت در سِمت های نظارتی بایستی از سازمان نظام مهندسی پروانه اشتغال به نظارت کسب کرده باشید.


برای فعالیت در سِمت های طراحی باز هم بایستی از از سازمان نظام مهندسی پروانه اشتغال به طراحی کسب کرده باشید که البته برخی از مهندسان که این پروانه را اخذ کرده اند، مهندسانی را برای این امر استخدام میکنند و در نهایت طراحی های این افراد را بررسی میکنند و بعد برای اخذ تاییدیه اقدامات لازم را انجام میدهند.


اگر هم بخواهید که خودتان به عنوان پیمانکار جزء یا کل فعالیت کنید باز هم بایستی از سازمان نظام مهندسی پروانه اشتغال به اجرا کسب کرده باشید.

سخن آخر

من به عنوان نویسنده این مطلب،با داشتن روحیه ای جنگجویانه در جایگاه یک مهندس عمران،تمام سختی های این راه را تجربه کرده و با آنها مقابله کرده و در نهایت نتیجه صبرم را گرفته ام.
شما هم اگر فکر میکنید که توانایی اش را دارید تبریک میگویم به دنیای پر پیچ و خم عمران خوش آمدید.

دوستانی که مهندسی عمران را برای آینده خود انتخاب نکردند، پیشنهاد میکنم مقالات راجع به مهندسی مکانیک،مهندسی بیومکاترونیک، مهندسی مکاترونیک، مهندسی بیومکانیک، مهندسی پزشکی بیوالکتریک،مهندسی پزشکی، رشته علوم مهندسی را نیز مطالعه کنند.

2 نظرات
  1. فرزاد صابر می گوید

    مطالبتون کامل و جامع بود و کاملا نزدیک به واقعیت ممنون از شما و سایت خوبتون

    1. غزاله غنچه زاده می گوید

      سپاس از حسن توجه شما دوست عزیز

نظر شما درباره این مطلب

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.